Baltsende steppekiekendief in het Oldambt

Zaterdag 17 mei 2014

Tegen acht uur stuiten Bertus de Lange, Frank van Duivenvoorde, Jaap Engberts en ik in een mistig Oldambt op het volgende verkeersbord.

Verkeersbord: “Let op! Kiekendief” – Road sign: “Mind the Harrier”

Verkeersbord: “Let op! Kiekendief” – Road sign: “Mind the Harrier”

Uiteraard zijn we niet verbaasd om in de dichte mist dit bord langs de kant van de weg te zien staan. Sinds enkele weken is er in dit gebied namelijk een 3e kalenderjaar mannetje steppekiekendief aanwezig, die regelmatig sjanst met de hier aanwezige vrouwtjes grauwe kiekendief. Een bijna volwassen baltsend mannetje steppekiek in Nederland is uniek en dat moeten we natuurlijk zien! Dat is de reden waarom de wekkers vanmorgen om kwart over vier al afliepen, we ruim tweeënhalf uur hebben gereden en we niet, zoals de rest van vogelend Nederland, op Texel zitten. De mist lijkt even een spelbreker te worden, maar de auto staat nog niet stil of we hebben de steppekiek al in de kijker. De vogel vliegt, opgepest door een zwarte kraai, op vanuit de berm en laat zich alvorens in de mist te verdwijnen even leuk zien. Gaaf!

Gele kwikstaart – Blue-headed Wagtail

Gele kwikstaart – Blue-headed Wagtail

Hierna moeten we enige tijd geduld hebben: de mist is dichter en hardnekkiger dan we hadden gehoopt en het duurt even, voordat de steppekiekendief zich weer meldt. Maar vervelen hoeven we ons niet. Om de haverklap vliegen er kiekendieven langs die we ondanks het matige zicht kunnen determineren als blauwe, bruine en grauwe kiekendieven. Alle vier de soorten kieken vliegen hier rond boven enkele hectares landbouwgrond. Bizar! Er zullen weinig plekken in de wereld zijn waar dat mogelijk is!

Grauwe kiekendief (man) – Montagu’s Harrier (male)

Grauwe kiekendief (man) – Montagu’s Harrier (male)

Arnout Linckens sluit zich bij ons aan. Gezellig! Terwijl we wat staan te praten, houden we de omgeving nauwlettend in de gaten en vergapen we ons, terwijl de mist langzamerhand door de zon wordt weggebrand, aan de blauwe en de grauwe kiekendieven die we om ons heen zien vliegen. Tof!

Grauwe kiekendief (man) – Montagu’s Harrier (male)

Grauwe kiekendief (man) – Montagu’s Harrier (male)

Tegen een uur of negen horen we een roep dat we niet direct thuis kunnen brengen, maar waarvan Bertus zich op een gegeven moment afvraagt of het niet de steppekiekendief is, die het geluid produceert. En dat blijkt zo te zijn!

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy)

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy)

Het mannetje steppekiek slooft zich op grote hoogte enorm uit ten opzichte van twee mannetjes en twee vrouwtjes grauwe kiekendief. Hij maakt loopings, draait om zijn as en maakt prachtige duikvluchten. Vooral tijdens de laatstgenoemde stunts laat hij zijn kenmerkende roep horen (voor een slecht filmpje waarop het geluid enkele malen te horen is zie deze link). Echt zo gaaf!

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy)

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy)

Na zijn baltspogingen verdwijnt hij vaak een tijdje uit beeld, waarna we hem telkens terugvinden als hij zijn roep laat horen en weer voluit gaat baltsen. Wat een enorme uitslover!

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

In de hierop volgende twee uur verzorgt het mannetje steppekiek een vliegshow die wat mij betreft zijn weerga niet kent: loopings, ingewikkelde draaien, schroeven en vrijevallen. Daarbij heeft de vogel ook nog eens de energie om regelmatig zijn kenmerkende roep te laten horen. Zonder twijfel één van de ornithologische hoogtepunten uit mijn vogelaarsbestaan. Grandioos!

 

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

We krijgen gezelschap van James Lidster die met een groep vogelaars op excursie is en met de neus in de boter valt, want de steppekiek lijkt er niet genoeg van te krijgen en blijft de ene na de andere show geven, waarbij hij soms ook gewoon onderste boven vliegt!

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Steppekiekendief (man 3e kj) – Pallid Harrier (male 3rd cy) Foto © Jaap Engberts

Na dit spektakel praten we nog even na over met name de fabelachtig gave waarneming van de steppekiek, maar ook over de acht grauwe kieken (vijf man / drie vrouw), de drie blauwe kiekendieven (twee man en één vrouw) en het vrouwtje bruine kiekendief dat we hebben gezien, drinken we nog een kop koffie en vertrekken vervolgens naar Polder Breebaart waar we een breedbekstrandloper hopen te vinden.

Koffie met stroopwafels

Koffie met stroopwafels

Polder Breebaart ligt er geheel tegen de verwachting in verlaten bij. We zijn er dan ook gauw uitgekeken.

Polder Breebaart

Polder Breebaart

Bertus stapt als eerste de vogelkijkhut uit en direct klinkt er: “Witvleugelsterns! Witvleugelsterns!” Ik loop pal achter hem en zie én hoor twee prachtige adulte “witvleugels” over vliegen. Frank en Jaap zijn gelukkig ook op tijd de hut uit en pikken deze prettige verrassing gelukkig ook mee! Wat een fijne waarneming!
Op de Punt van Reide is het qua vogels ook heel rustig. We hadden hier met opkomend water flink wat steltlopers verwacht, maar net als in de aangrenzende Polder Breebaart is het hier erg stil.
Daarom besluiten we naar de Kropswolderbuitenpolder te rijden om te kijken of we wellicht nog wat leuke sterns mee kunnen pikken. Gisteren vlogen er namelijk nog een flinke groep witvleugelsterns en een handvol witwangsterns.

Kropswolderbuitenpolder

Kropswolderbuitenpolder

Eenmaal ter plaatse zien we met het zonnetje in de rug binnen de kortste keren vier soorten sterns: zwarte sterns, witvleugelsterns, witwangsterns en een enkele visdieven scheren roepend door het luchtruim. Een magnifiek en net als eerder vanmorgen met de vier kiekendieven, een behoorlijk uniek schouwspel!

 

Witvleugelstern – White-winged Tern Foto © Jaap Engberts

Witvleugelstern – White-winged Tern Foto © Jaap Engberts

De witvleugelsterns, in Vlaanderen de witvleugelmoeraszwaluw genoemd, trekken de meesten aandacht. Ze “dansen” in mooie aantallen (maximaal drieëntwintig exemplaren geteld) boven het gebied. Daartussen tellen we een kleine twintig zwarte sterns en zeven witwangsterns! Prachtig!

Witvleugelstern – White-winged Tern Foto © Jaap Engberts

Witvleugelstern – White-winged Tern Foto © Jaap Engberts

De pas deze week neergelegde nestvlotjes worden regelmatig door de witvleugelsterns gebruikt. En niet alleen om op te rusten… Tot onze vreugde zien we ook dat enkele paartjes niet alleen de nestvlotjes, maar vooral ook elkaar wel zien zitten! Er wordt wat met nestmateriaal gesleept, er wordt voedsel aangeboden aan de partners en we zijn zelfs getuige van een paring!

Witvleugelstern – White-winged Tern

Witvleugelstern – White-winged Tern

Het zal toch niet zo zijn, dat de Kropswolderbuitenpolder, na twee succesvolle jaren met broedgevallen van hun familielid, de witwangstern, nu ook de plaats zal blijken te zijn waar witvleugelsterns tot broeden zullen komen?!! Dat zou heel tof zijn!!

Witvleugelstern – White-winged Tern

Witvleugelstern – White-winged Tern

Wat een fantastische plek is dit toch! Je waant je met tientallen geoorde futen, leuke aantallen zomertalingen en al die sterns in het buitenland.

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Witvleugel en zwarte stern – White-winged and Black Tern

Witvleugel en zwarte stern – White-winged and Black Tern

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Witvleugel- en witwangstern – White-winged and Whiskered Tern

Vol van deze geweldige waarnemingen rijden we naar de Onnerpolder waar we vanaf het bovenop het gemaal gelegen uitkijkpunt genieten van het uitzicht en van nog eens vier witvleugelsterns, een witwangstern, een broedende steltkluut, diverse bos– en groenpootruiters, een tiental zomertalingen en een stuk of zestig kemphanen, waaronder een aantal baltsende mannetjes! Leuk!

Uitkijkpunt Onnerpolder

Uitkijkpunt Onnerpolder

Het is inmiddels half vier. Berichten over een knaller tijdens het Dutch Birding-voorjaarsweekend blijven vooralsnog helaas uit, dus besluiten we huiswaarts te keren (uiteraard wel stand by om bij een goede piep direct naar Texel te knallen). Het was weer een topvogeldag met al die prachtige sterns en kiekendieven! Het beeld en het geluid van de baltsende steppekiekendief zal ons voor altijd bijblijven!

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie en getagged met , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s